De bijen van Nederland
De Honingbij
De honingbij (Apis mellifera) is ongeveer 1 tot 1,5 centimeter groot en heeft een behaard geelbruin tot donker lichaam. De koningin is groter en heeft een langer achterlijf.
Wat doet hij?
Honingbijen leven in grote volken. Werksters verzamelen nectar en stuifmeel, verzorgen het broed en bouwen raten. Nectar wordt verwerkt tot honing.
Wat is er bijzonder?
Een bijenvolk functioneert als één geheel. Via de bekende bijendans kunnen honingbijen elkaar vertellen waar voedsel te vinden is.
De Hommels
In Nederland leven verschillende hommelsoorten, zoals de aardhommel, tuinhommel en steenhommel.
Hoe zien ze eruit?
Hommels zijn groot, rond en zeer behaard. Hun kleuren verschillen per soort en kunnen zwart, geel, roodbruin en wit zijn.
Wat doen ze?
Hommels verzamelen nectar en stuifmeel en zijn belangrijke bestuivers. Ze kunnen ook bij lagere temperaturen actief zijn dan veel andere bijen.
Wat is er bijzonder?
Sommige hommels kunnen door hun sterke vliegspieren buzz pollination uitvoeren. Door te trillen laten ze stuifmeel uit bepaalde bloemen loskomen.
De Zandbijen
Zandbijen vormen een grote groep wilde bijen.
Hoe zien ze eruit?
Ze zijn meestal klein tot middelgroot en kunnen bruin, zwart of roodachtig behaard zijn.
Wat doen ze?
Veel zandbijen graven hun nest in de grond. Daar maken ze nestcellen met een voorraad nectar en stuifmeel voor hun larven.
Wat is er bijzonder?
Sommige soorten zijn sterk afhankelijk van bepaalde planten. Zo is de donkere wilgenzandbij nauw verbonden met wilgen.
De Metselbij
De gehoornde metselbij is een bekende bewoner van bijenhotels.
Hoe ziet ze eruit?
Ze heeft een zwart borststuk en roodbruin achterlijf. Het vrouwtje heeft kleine hoorntjes op haar gezicht.
Wat doet ze?
Metselbijen gebruiken bestaande holtes in hout, riet of muren als nest. Met leem metselen ze hun nestcellen dicht.
Wat is er bijzonder?
De gehoornde metselbij is al vroeg in het voorjaar actief, soms vanaf maart.
De Groefbij
Hoe zien ze eruit?
Groefbijen zijn vaak klein en kunnen zwart, bruin of zelfs metaalachtig groen of blauw zijn.
Wat doen ze?
De meeste soorten maken hun nest in de grond en verzamelen nectar en stuifmeel voor hun larven.
Wat is er bijzonder?
Sommige soorten leven samen in een nest met meerdere vrouwtjes. Daarmee vormen ze een interessante overgang tussen solitaire en sociale bijen.
De Behangersbij
Hoe zien ze eruit?
Behangersbijen zijn middelgrote wilde bijen met een compact lichaam. Er bestaan verschillende soorten.
Wat doen ze?
Ze knippen met hun kaken ronde stukjes uit bladeren en gebruiken deze om hun nestcellen te bekleden.
Wat is er bijzonder?
Een behangersbij kan in enkele seconden een bijna perfect rond stukje blad uitknippen. Soms is het stukje blad groter dan de bij zelf.
De Maskerbij
Hoe zien ze eruit?
Maskerbijen zijn klein, slank en meestal donker. Hun gezicht heeft vaak een opvallende witte of gele tekening.
Wat doen ze?
Ze nestelen in kleine holtes, zoals rietstengels en gaatjes in hout. Stuifmeel vervoeren ze in hun krop.
Wat is er bijzonder?
Ze hebben geen grote stuifmeelborstels zoals veel andere bijen. Daardoor zien ze er nauwelijks uit zoals het klassieke beeld van een bij.
De Klokjesbij
Hoe zien ze eruit?
Klokjesbijen zijn kleine, compacte en vaak donkere wilde bijen.
Wat doen ze?
Ze verzamelen vooral nectar en stuifmeel van klokjesbloemen.
Wat is er bijzonder?
Ze zijn sterk gespecialiseerd in klokjesbloemen. De bij profiteert van de bloem en zorgt tegelijkertijd voor bestuiving.
De Wolbijen
Hoe zien ze eruit?
Wolbijen zijn middelgroot en vaak donker met lichte vlekken of banden.
Wat doen ze?
Vrouwtjes verzamelen zachte plantenharen om hun nest mee te bekleden.
Wat is er bijzonder?
De mannetjes van sommige soorten kunnen een gebied rond favoriete bloemen verdedigen tegen andere insecten.
De Koekoeksbijen
Hoe zien ze eruit?
Koekoeksbijen verschillen sterk per soort. Sommige lijken opvallend veel op de bijensoort waarvan ze het nest overnemen.
Wat doen ze?
Ze maken meestal geen eigen nest. Het vrouwtje legt haar eitje in het nest van een andere bij. De larve gebruikt vervolgens de voedselvoorraad van de gastvrouw.
Wat is er bijzonder?
Het werkt eigenlijk net als bij een koekoeksvogel: een andere bij doet het zware werk.